Korgan Köprüsü

İpek Yolu’nun üzerinde yer alan tarihin şekillendiği şehirlerden biri olan Bayburt’un tarihi dokusunu keşfetmeye ne dersiniz?

İçinden kilometreler boyunca Çoruh Nehri’nin geçtiği, doğal güzelliklerle dolu olan Bayburt, binlerce yıl boyunca tarihe adını yazdırmış pek çok olaya ve önde gelen isimlere ev sahipliği yapmış bir şehir. Oldukça etkileyici tarihi miraslara ve tarihe adını altın harflerle yazdırmış kişilerin türbelerine ev sahipliği yapan şehir, tarihi yerler listemizle sizlerle;

1. Korgan Köprüsü

korgan köprüsü

Tarih kokan dokularından bahsedeceğimiz listemize, şehrin en ilgi çekici yapılarından Korgan Köprüsü’yle başlıyoruz. Bayburtluların kendi arasında Meliğin adıyla da bahsettiği tarihi köprü, İpek Yolu’nun üzerinde yer aldığı için tarihte ne kadar önemli bir yer tuttuğu anlaşılabiliyor. Bayburt şehir merkezinden Gümüşhane yoluna doğru devam ederken 25 km ileride yer alan köprü, Akşar beldesinin sınırlarında bulunuyor.

Kesme taştan inşa edilen köprü, üzerinde herhangi bir kitabe yer almadığı için tam olarak yapım tarihi bilinmiyor. Ancak mimari yapı üzerinden yapılan tarihi araştırmalar sonucunda yapının 13-14. Yüzyılda Selçuklular tarafından yaptırıldığı düşünülüyor. İki kemerli yapısıyla dikkat çeken köprü, 43 metre uzunluğu ve 4 metrelik genişliğiyle, Bayburt’a geldiğinizde mutlaka görmeniz gereken tarihi eserlerden birisi.

2. Bayburt Kalesi

bayburt kalesi

Bir şehre geldiğinizde dikkatinizi ilk çeken devasa yapılardan birisi de hiç şüphesiz şehrin merkezinde yer alan kaleleri oluyor. Genellikle yapı itibariyle aynı özellikleri gösteren kaleler, şehre hakim bir tepede, şehri izleyen bir göz gibi etkileyici bir şekilde kendini gösteriyor. Ne yazık ki bu kalelerden bazıları ayakta kalamıyor, ancak Bayburt’un merkezinde yer alan tarihi kale ne mutlu ki tarihi ruhunu ve şehrin eski dokusunu hissettirebilecek derecede ayakta kalabilmiş. İpek Yolu üzerinde yer alan şehirde binlerce yıl boyunca yaşamış ve üzerinden geçmiş onlarca hatta daha fazla medeniyet yer alıyor.

Bayburt Kalesi’nin herhangi bir kitabesi yok bu nedenle yapım tarihi net olarak bilinmiyor. Ancak tarihi çalışmalar, kalenin M.Ö 3 bin yıl öncesine kadar dayanan bir geçmişi olduğunu ortaya çıkarmış. İçerisinde yer alan yazıta göre M.S 11. Yüzyılda Bizans İmparatoru I.Justinianus tarafından onarım sürecinden geçirilen kale, binlerce yıl boyunca ticaretin merkezinde hem savunma hem de güvenlik amacıyla kullanılmış.

Günümüzde surları ve burçları ayakta kalabilen kale, orijinal yapısını tam olarak resmetmese de, geride kalanlardan dahi oldukça etkilenebiliyorsunuz. Girişi ücretsiz olan ve şehir merkezinden araçla da gidebileceğiniz kalenin bulunduğu alanda dinlenebileceğiniz ve şehrin manzarasını izleyebileceğiniz bir kafe de yer alıyor.

3. Aydıntepe Yeraltı Şehri

aydıntepe yeraltı şehri

Türkiye’nin en önemli tarihi değerlerinden biri olan Aydıntepe Yeraltı Şehri, ortaya çıkmayı bekleyen daha pek çok tarihi bilgileri ve sırları bünyesinde barındıran oldukça etkileyici bir yer. Bayburt’un Aydıntepe ilçesinde yer alan bu tarihi yeraltı şehri, 3 bin yıl öncesine dayanan geçmişiyle, 1998 yılında bir kazı çalışması sırasında bulunmuş. Fark edildikten sonra arkeolojik çalışmaların başlatıldığı yeraltı şehrinde, tüf kayaların içerisinde hiçbir malzeme kullanılmadan tamamen el işiyle yapılan yaşam alanları ortaya çıkıyor.

Yerin 5 metre altına inşa edilen bu şehrin, tam olarak kimler tarafından yapıldığı bilinmiyor. Ancak tahminlere göre Romalılardan kaçan Hristiyanların yapmış olabileceği düşünülüyor. İçerisinde onlarca oda ve galerilerin yer aldığı şehir, havalandırma konusunda da adeta profesyonel bir şekilde mimari düzende yapılmış.

Not: Yeraltı şehrine girdiğinizde bir tarafından girip bir tarafından çıkabiliyorsunuz, bu nedenle gittiğiniz 1 kilometrelik mesafeyi geri yürümenize gerek kalmıyor. Ancak alçak bir yapıya sahip olduğu için kapalı alan korkusu ve astım gibi hastalığı olanlar için uygun olmadığını da belirtmemizde fayda var.

Adres:  Hacı Ali Efendi, Atatürk Cd. No:2, 69500 Aydıntepe/Bayburt
Giriş Ücreti: Yetişkin 5₺, Öğrenci: 2,5₺

4. Bayburt Ulu Cami

bayburt ulu cami

Bayburt’un şehir merkezinde yer alan Selçukluların şehre bıraktığı en özel tarihi yapılardan birisi olan Bayburt Ulu Cami’de listemizde yerini alıyor. Tarihi camilerin şehirde yarattığı birleştirici etkisi ve kültürel yapısı şehrin dokusuna oldukça etkili oluyor. Bayburt’un merkezinde çarpık kentleşme arasında kalan bu harika cami, tarihi verilere göre 1282-1298 yılları arasında Anadolu Selçukluları’ndan II. Gıyaseddin Mesud tarafından yaptırılmış.

İç yapısı ahşap ve kemerli şekilde inşa edilen cami, günümüze kadar pek çok onarım ve restore sürecinden geçtiği için eski orijinal görüntüsünü kaybetmiş desek yanlış olmaz. Şehirde en sık ziyaret ve ibadet edilen camilerden biri olan Ulu Cami, son olarak 1967 yılında onarımdan geçmiş. Bugün ki karşımıza çıkan görüntü ise 1967’de yapılan son halini yansıtıyor.

Eski minber ve mihrabının günümüze ulaşamadığı cami görsel olarak bozulmuş olsa da, çoğu tarihi camide olduğu gibi, tarihin ruhunu en net hissedebileceğiniz ortamlardan birisi.

5. Bayburt Saat Kulesi

bayburt saat kulesi

Bayburt’un şehir merkezinde yer alan tarihi saat kulesi, şehrin simgelerinden biri haline gelmiş desek yanlış olmaz. Cumhuriyet’in ilanından sonra 1924 yılında inşa edilen saat, bazı tarihi kaynaklara göre Rizeli İbrahim Usta, bazı kaynaklara göre ise, Bayburt’un Taşçılar Köyü’nde yaşayan Muhiddin ve Bekir usta tarafından inşa edilmiş. İçerisinde yer alan makine ve 4 saatin Almanya’dan getirildiği kule, yerden 21 metre yükseklikte yer alıyor.  Şehrin tam merkezinde yer alan saat kulesini görüp, bir kere de akrep ve yelkovanın sizin anınıza tanıklık etmesini sağlayabilirsiniz.

Türbeler Ve Şehitlik

6. Şehit Osman Türbesi

şehit osman türbesi

Bayburt’un şehir merkezinde yürüme mesafesinde yer alan tarihi türbelerden Şehit Osman Türbesi, Bayburt Kalesi’nden daha yüksek bir tepede yer alıyor. Saltukoğulları döneminden kaldığı düşünülen türbenin, Saltuk kumandanı olan Mengüç Gazi’nin kardeşi Osman Bey’e ait olduğu biliniyor. Aslında türbenin üzerinde kitabe yer alıyor. Ancak kitabe o kadar çok eskimiş ki, üzerindeki yazılar okunamaz hale gelmiş. Sarı taştan inşa edilen türbe, şehre gelenlerin manevi gezi sırasında ilk uğradıkları yerlerden biri olarak karşımıza çıkıyor.

7. Dede Korkut Kümbeti

dede korkut kümbeti

Türbelerden bahsederken, Türkiye’nin hatta İslam edebiyatının en önemli isimlerinden Dede Korkut’un türbesinden bahsetmemek olmazdı. Bayburt’un merkezinde yer alan Yıldırım Köyü sınırları içindeki türbe, Bayburtlular arasında Ali Baba olarak da biliniyor. 9.Yüzyılda inşa edildiği düşünülen kümbet, daire şeklinde mimariye sahip. Son olarak 1994 yılında restore sürecinden geçen kümbet, Bayburt’a gelenlerin ziyaretini bekliyor.

8. Ahmedi Zencan Türbesi

ahmedi zencan türbesi

Bayburt’un tarihi türbelerinden bir diğeri de, şehir merkezinde yer alan Cumhuriyet İlkokulu’nun karşısında bulunuyor. Ahilerin önde gelenlerinden biri olan Ahmet-i Zencaniye’nin yattığı bilinen türbe, tarihi verilere göre İlhanlı döneminde tahminen, 1315-1325 yıllarında inşa edilmiş. İlhanlıların hükümdarı olan Olcaytu Hüdabende’nin olduğu dönemde yapılan türbe, Emir Mahmut’un isteğiyle inşa edilmiş. Pek çok onarımdan geçen türbe, kare şeklinde mimarisiyle de dikkat çekiyor.

9. Kop Şehitliği

kop şehitliği

Şehrin en önemli yerlerinden Kop Şehitliği, şehir merkezinden Erzurum yönüne giderken Kop mevkisi üzerinde yer alıyor. 1963 yılında inşa edilen şehitlik, 1916 yılında Rus ordusuna direnen şehit askerlerimiz için yapılmış. Şehitliğin içerisinde bir de 13 metre uzunluğunda anıt heykel yer alıyor. Sarı, beyaz ve siyah taş kullanılarak inşa edilen anıt, 28 Şubat ve 16 Temmuz arasında yaşanan üzücü savaşın kahraman şehitleri için oldukça etkileyici bir dokuya sahip. Şehitliği ziyaret etmek isterseniz oldukça kolay bir şekilde ulaşabilirsiniz.

10. Sünür Kutlu Bey Türbesi

sünür kutlu bey türbesi

Listemizin son maddesinde yer alan Sünür Kutlu Bey Türbesi, 1389 yılında inşa edilmiş. Akkoyunlulardan Turali Bey’in oğlu olan Kutlu Bey’in mezarı olan türbe, yine kendisinin yaptırdığı camiye 30 metre mesafede yer alıyor. Sünür Kutlu Bey ve ailesi için inşa edilen türbe, şehirde inanç turizmi için geziye çıkanlara ev sahipliği yapıyor.

pin Sizler için hazırladığımız Bayburt tarihi yerler yazımızı keyifle okuduğunuzu umuyoruz.:) Listemizi beğendiyseniz ve başka tarihi noktalar eklememizi istiyorsanız, aşağıdaki yorumlar kısmına yazarak bizimle paylaşabilirsiniz. 🙂

1 YORUM

DÜŞÜNCELERİNİZİ BİZİMLE PAYLAŞIN, YORUM YAZIN!

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.